Donations

Με το ξεκίνημα του μήνα Αδάρ, πληθαίνει η χαρά μας! [Ταανίθ 29]

Το χαρμόσυνο Πουρίμ είναι μία από τις δευτερεύουσες γιορτές του εβραϊκού ημερολογίου. Αποτελεί ουσιαστικά την εορταστική επέτειο της σωτηρίας του λαού μας από τις μηχανορραφίες του δόλιου αξιωματούχου Αμάν.

Ονομάζεται Πουρίμ, από την λέξη «πουρ» (πληθυντικός – «πουρίμ»), κλήρος δηλαδή και αναφέρεται στον τρόπο με τον οποίο επιλέχθηκε η ημερομηνία εξόντωσης των Ιουδαίων της τότε περσικής επικράτειας του βασιλιά Αχασσβερώσς (Ασσουήρης κατά του Εβδομήκοντα, Αρταξέρξης για κάποιους ή Ξέρξης για πολλούς).

Η ιστορία του Πουρίμ μας είναι γνωστή από το Βιβλικό κείμενο της Εσθήρ (μεγιλάθ Εσθέρ) η ανάγνωση του οποίου κατέχει κεντρικό ρόλο τόσο στη βραδινή («Αρβίθ») όσο και στην πρωινή («Σσαχαρίθ») προσευχή. Στη Συναγωγή, οι προσερχόμενοι καλούνται να ακούσουν με αυστηρή ευλάβεια και προσοχή την κάθε λέξη του κειμένου, το οποίο ψέλνεται  από χειρόγραφη κυλινδρική περγαμηνή, ενώ τα παιδιά κάνουν σκανταλιάρικους ήχους στο άκουσμα του ονόματος του καταχθόνιου Αμάν.

Σε αντίθεση με το Χανουκά, το οποίο περιγράφει την διατήρηση και συνέχεια του Εβραϊκού πνεύματος και της Ιουδαϊκής σκέψης, το Πουρίμ αναφέρεται στην επιβίωση του λαού Ισραήλ. Η θεμελιώδης αυτή διαφορά αντικατοπτρίζεται και στα έθιμα τις εορτής τα οποία δεν αρκούνται σε συμβολικές τελετές αλλά έχουν και υλικό χαρακτήρα.

Έτσι, στις δεκατέσσερις του μήνα Αδάρ (που είναι ο δωδέκατος μήνας του εβραϊκού ημερολογίου) η παράδοση επιβάλει ιδιαίτερα εορταστική ατμόσφαιρα και πλούσιο φαγητό. Το δε ποτό, την ημέρα του Πουρίμ, επιτρέπεται σε σημείο που να είναι αδύνατον να ξεχωρίσει κανείς τον Αμάν από τον Μορδεχάι [Μεγιλά 7β]. Ωστόσο, το πανηγυρικό αυτό κλίμα θα πρέπει να συνοδεύεται από έμπρακτες εκφράσεις αδελφικής αγάπης προς όλο τον λαό, ενότητας καθώς και πρόνοιας προς τον συνάνθρωπο. Για τον λόγο αυτό, εκτός από την εξιστόρηση της Μεγιλά («κριάθ α-μεγιλά») και το εορταστικό γεύμα την ημέρα του Πουρίμ («σεουδάθ πουρίμ»), συνηθίζεται η ανταλλαγή γλυκών και δώρων (τα επονομαζόμενα «μισσλόαχ μανώθ» ή παρά τους σεφαραδίτες «platikos»). Επιπροσθέτως, είναι υποχρεωτική η προσφορά γεύματος σε τουλάχιστον δύο μη έχοντες (γνωστά ως «ματανώθ λα-εβιονιμ»), αφού κανένας Ισραηλίτης δεν θα πρέπει να απέχει από τη γιορτή.

Τέλος, τα λαϊκά έθιμα της γιορτής ποικίλλουν. Για τους ρωμανιώτες, χαρακτηριστικοί είναι οι ύμνοι στην ελληνοϊουδαϊκή διάλεκτο (όπως το «ήρταμαν», το «κίνα γλώσσα» κ.α.) οι οποίοι διακοσμούν μελωδικά το Πουρίμ. Η γιορτή είναι ιδιαίτερα αγαπητή στα παιδιά αφού έχουν την ευκαιρία να μεταμφιεστούν στους ήρωες της Μεγιλά και με τον τρόπο αυτό να παινέψουν τον Μορδεχάι με την Εσθήρ και να σατιρίσουν τον κακό Αμάν.

Ας ευχηθούμε η ευτυχία και η χαρά του Πουρίμ να κατακλύσει τη ζωή μας και το κεκαλυμμένο χέρι του Θεού να μας προστατεύει και να μας ευλογεί σε κάθε μας εγχείρημα.

Ο Ραββίνος σας

Γκαμπριέλ Νεγρίν